Nasza Loteria

Superwulkan we Włoszech budzi się do życia. Kiedy może wybuchnąć? Włoski rząd szykuje plany ewakuacji całego regionu

Emil Hoff
Emil Hoff
Wideo
od 16 lat
Włochy kojarzą nam się przede wszystkim z idealnymi wakacjami w słońcu, pyszną kuchnią, światowej sławy sztuką i zabytkami z czasów starożytności i renesansu. Tymczasem niepozorna równina pod Neapolem skrywa straszny sekret: podziemny superwulkan, który budzi się do życia. Naukowcy ostrzegają: warunki do erupcji są sprzyjające, a region właśnie nawiedziło najsilniejsze od 40 lat trzęsienie ziemi. Kiedy może dojść do wybuchu i czym grozi erupcja superwulkanu pod Polami Flegrejskimi? Rząd Włoch już szykuje plany masowej ewakuacji całego regionu.

Spis treści

Niepozorny region Włoch może wróżyć katastrofę całej Europie

Wezuwiusz z lotu ptaka
Superwulkan pod Polami Flegrejskimi w okolicach Neapolu ma potencjalnie znacznie większą siłę niszczącą, niż Wezuwiusz, którego erupcja zniszczyła Pompeje i Herkulanum w 79 r. n.e. Podziemny wulkan budzi się do życia, zmuszając włoski rząd do tworzenia planów masowej ewakuacji. Cylonphoto, iStock / Getty Images Plus, zdjęcie ilustracyjne

Pola Flegrejskie pod Neapolem w Kampanii słyną z pięknej przyrody, smacznych win i gorących źródeł. Nietypowy krajobraz i wydobywające się spod ziemi opary to efekt aktywności wulkanicznej, i to nie byle jakiej. Naukowcy podejrzewają, że erupcja tutejszego wulkanu ok. 40 tys. lat temu mogła przyczynić się do wyginięcia neandertalczyków.

Ale gdzie właściwie jest wulkan na Polach Flegrejskich, które, jak nazwa wskazuje, przypominają raczej płaską równinę? Otóż wszędzie. Całe Pola to kaldera superwulkanu o średnicy ok. 13 km. Okolica wygląda więc niepozornie – to łagodna, lekko wklęsła równina – ale pod ziemią buzuje wielkie jezioro magmy.

Co gorsza, według badań wulkan pod Polami Flegrejskimi budzi się do życia po trwającym 500 lat okresie spoczynku. Świadczą o tym silne lokalne trzęsienia ziemi. Czy Włochom grozi katastrofa?

Pola Flegrejskie na mapie:

Pola Felgrejskie
Pola Flegrejskie to piękny region niedaleko Neapolu, chętnie odwiedzany przez turystów.

Zdjęcie na licencji CC BY-SA 4.0. Baku, CC BY-SA 4.0

Czytaj też: Planujesz podróż do Włoch? Oto 5 rzeczy, których lepiej nie robić podczas podróży do Italii

Superwulkan, czyli podziemna bomba w okolicach Neapolu

Wszyscy słyszeliśmy o niszczycielskiej erupcji Wezuwiusza w 79 r. n.e., kiedy to pod popiołami i pumeksem pogrzebane zostały Pompeje i Herkulanum. Niewiele osób jednak wie, że nieopodal znajduje się wulkan jeszcze groźniejszy, kryjący się pod nazwą Pól Flegrejskich (wł. Campi Flegrei, czyli „Płonące Pola”) pod Neapolem w Kampanii.

Superwulkan pod obecnym Neapolem wybuchł po raz ostatni w 1538 r. Erupcja trwała 8 dni i w jej wyniku powstała najmłodsza góra w Europie – wysokie na 132 m wzgórze z popiołów, zwane dziś Monte Nuovo. Jednak o prawdziwej sile wulkanu drzemiącego pod Polami Flegrejskimi świadczy wcześniejszy wybuch sprzed ok. 40 tys. lat. Wtedy to z kaldery wydobyło się ok. 300 km sześciennych pyłów i 200 km sześciennych magmy. Pyłu było tak dużo, że przesłoniły słońce i na całej Ziemi średnia temperatura spadła o ok. 2 stopnie Celsjusza. Badacze podejrzewają, że właśnie to wydarzenie przyczyniło się do wyginięcia neandertalczyków – zmianę klimatu przetrwał jednak lepiej dostosowujący się do zmian homo sapiens, czyli my.

Naukowcy podejrzewają, że okres uśpienia superwulkanu pod Polami Flegrejskimi kończy się. Możliwe, że dojdzie do erupcji, która może być katastrofalna w skutkach. Pomyślcie tylko, że islandzki wulkan Eyjafjallajökull, którego erupcja sparaliżowała ruch lotniczy nad Europą w 2010 r., ma ok. 4 km średnicy. Kaldera pod Polami Flegrejskimi ma 13 km.

Zobacz nagranie erupcji wulkanu Eyjafjallajökull:

Dziesiątki tysięcy mikro trzęsień ziemi

Najnowsze badania międzynarodowego zespołu naukowców wskazują jednoznacznie na wzrost aktywności wulkanicznej Pól Flegrejskich. Na powierzchni ziemi pojawiają się pęknięcia, wydobywa się z nich coraz więcej oparów.

Okolicę nawiedzają ledwo odczuwalne trzęsienia ziemi, które świadczą o budzeniu się superwulkanu do życia. Od lat 50. XX w. było już takich trzęsień kilkadziesiąt tysięcy, a w ich wyniku teren portu głównego miasta Pól Flegrejskich, Pozzuoli, podniósł się o ok. 4 m.

W latach 80. XX w. sytuacja wyglądała na tyle groźnie, że z regionu Pól Flegrejskich ewakuowano ok. 40 tys. osób, jednak do erupcji nie doszło. Tym razem jednak może być inaczej. Od 2019 r. aktywność sejsmiczna jeszcze wzrosła.

Najsilniejsze trzęsienie ziemi od 40 lat nawiedziło Pola Flegrejskie

Sytuacja na Polach Flegrejskich staje się coraz poważniejsza. W nocy z 26 na 27 września 2023 region nawiedziło trzęsienie ziemi o sile 4,2 stopnia w skali Richtera. To najsilniejszy wstrąs od 40 lat.

Giuseppe De Natale, były dyrektor obserwatorium sejsmicznego na Wezuwiuszu przy Narodowym Instytucie Geofizyki i Wulkanologii, uspokaja w rozmowie z włoskimi mediami, że na razie erupcja superwulkanu na razie nie grozi Włochom i całej Europie:

– W tej chwili zagrożenie jest raczej sejsmiczne i trzeba się upewnić, że wstrząsy nie naruszyły struktury budynków.

Uczony nie wyklucza jednak całkowicie możliwości erupcji. Dodał jednak, że jeśli do niej dojdzie, najpewniej będzie miała - przynajmniej początkowo – postać wyrzutu pary i oparów, a nie magmy.

Zdjęcie satelitarne regionu Baia
W Baia można wypoczywać na najpiękniejszych plażach całego regionu.

Zdjęcie na licencji CC BY 3.0. Luigi Novi, CC BY 3.0

Czytaj też: 17 najbardziej niesamowitych miejsc UNESCO we Włoszech. Unikatowe cuda natury i kultury, które po prostu trzeba zobaczyć

„Niektóre miejsca niemal osiągnęły punkt erupcji”

Badacz Stefano Carlino z włoskiego Narodowego Instytutu Geofizyki jest współautorem raportu dotyczącego ryzyka erupcji superwulkanu pod Polami Flegrejskimi.

– Niektóre obszary wulkanu niemal osiągnęły już punkt erupcji – mówi wulkanolog. Zapewnia jednak, że nie spodziewa się katastrofy na skalę globalną. – Duża erupcja jest bardzo mało prawdopodobna, może dojść raczej do kilku mniejszych – dodaje.

Christopher Kilburn z University College London, główny autor raportu, podkreśla:

– Nie twierdzimy, że nastąpi erupcja superwulkanu, tylko że warunki do erupcji są teraz bardziej sprzyjające.

W raporcie możemy przeczytać, że erupcja wcale niekoniecznie będzie poprzedzona wyraźnymi sygnałami. Może więc stanowić zaskoczenie. Trzeba jednak dodać, że trwający obecnie okres wzmożonej aktywności wulkanicznej, poprzedzającej erupcję, może potrwać nawet kilka tysięcy lat.

Cały raport dotyczący możliwej erupcji superwulkanu pod Polami Flegrejskimi jest dostępny online w języku angielskim.

Zobaczcie filmik popularnonaukowy o superwulkanie pod Polami Flegrejskimi:

Rząd Włoch szykuje się do wielkiej ewakuacji. „Skrajny scenariusz"

Na początku października 2023 Pola Flegrejskie nawiedził kolejny wstrząs o magnitudzie 4 stopni. Być może dlatego we włoskich mediach coraz częściej pojawiają się wzmianki o możliwej ewakuacji mieszkańców tych okolic. Plan ewakuacji jest podobno gotowy od dawna i zakłada opuszczenie kaldery przez ok. 800 tys. osób w ciągu trzech dni środkami transportu publicznego i własnymi samochodami.

Ostatnio włoski rząd pracuje jednak nad nową, zakutalizowaną wersją planu opuszczenia Pól Flegrejskich. Ma być gotowa w końcu 2023 lub na początku 2024 r. Wlosi mają oczywiście nadzieję, że nie trzeba będzie nikogo ewakuować, a Nello Mosumeci, minister obrony cywilnej Włoch, nazwał taki wariant wydarzeń „skrajnym scenariuszem".

Czytaj też: Najpiękniejsze włoskie miasteczka: turystyczne skarby Włoch, o których mogliście nie słyszeć. Wymarzone miejsca na weekend, urlop i wakacje

Pola Flegrejskie – magiczny region Włoch, który warto zwiedzić

Chociaż budzący się do życia superwulkan brzmi groźnie, to jednak perspektywa kilku tysięcy lat dzielących nas od erupcji powinna łagodzić niepokój. Pola Flegrejskie są popularną atrakcją turystyczną Włoch. W czasie zorganizowanych wycieczek można tu zwiedzać aż 24 stożki wulkaniczne, liczne gorące źródła, fumarole i solfatary (podziemne wyziewy), a także starożytne ruiny i malownicze miasteczka.

Jak dojechać na Pola Flegrejskie?

Pola Flegrejskie leżą w prowincji Neapol. Obejmują regiony Agnano, Fuorigrotta, Pozzuoli, Bacoli, Monte di Procida, Quarto, a także Wyspy Flegrejskie (Ischia, Procida, Vivara).

Pola Flegrejskie znajdują się ok. 40 minut jazdy od centrum Neapolu. Można tu dojechać koleją Ferrovia Cumana, która dowiezie Was aż do samego Pozzuoli.

Groty w Cumae
W starożytności w Cumae Rzymianie zasięgali porad wyroczni.

Zdjęcie na licencji CC BY-SA 4.0. Lucamato, CC BY-SA 4.0

Co zobaczyć na Polach Flegrejskich? Najważniejsze atrakcje regionu

  • Warto zwiedzić urocze miasto Pozzuoli. W okolicy znajdują się dwie szczególnie ciekawe atrakcje: Jezioro Averno, opisane w Eneidzie Wergiliusza jako brama do Hadesu, oraz Antro della Sybilla, czyli ruiny starożytnej wyroczni w Cumae.
  • Baia koło Bacoli to dobre miejsce na błogi wypoczynek na plaży. Znajduje się tu Miliscola, uważana za najlepszą plażę regionu. Warto zajrzeć także nad jezioro Lago Fusaro, wspomniane przez Aleksandra Dumasa w powieści „Hrabia Monte Christo”. Pośrodku jeziora wznosi się malowniczy zameczek myśliwski z XVIII w., Casina Vanvitelliana.
  • Cratere degli Astroni to piękny rezerwat przyrody o powierzchni ok. 250 hektarów, obejmujący 3 jeziora i porośnięte lasem wzgórza. Miejsce świetnie nadaje się na piesze wycieczki.
  • Region Pól Flegrejskich oferuje także naturalne gorące źródła. Najbardziej znane są być może groty Stufe di Nerone w Baia, gdzie temperatura wody dochodzi do 53 stopni Celsjusza.
  • Wulkaniczne gleby sprzyjają uprawie winogron, nic więc dziwnego, że na Polach Flegrejskich działa wiele winnic, produkujących pyszne wina. Warto ich spróbować, zwiedzając okolice Neapolu w czasie wakacji czy urlopu we Włoszech.
Casina Vanvitelliana
Casina Vanvitelliana na jeziorze Fusaro to uroczy zameczek myśliwski z XVIII w.

Zdjęcie na licencji CC BY-SA 4.0. Anila amataj, CC BY-SA 4.0

Ile kosztuje zwiedzanie Pól Flegrejskich?

Pola Flegrejskie można zwiedzać na własną rękę lub w ramach zorganizowanych wycieczek z przewodnikami – pieszo, samochodem lub autobusem. Takie wycieczki kosztują ok. 200-500 zł za osobę, w zależności od programu, czasu trwania i poziomu zapewnianego komfortu.

Źródła: Reuters, The Guardian, PAP, The Guardian, Nature.com

Widok na Baia
Plaża Baia to niejedyne atrakcje Pól Flegrejskich. Wulkaniczna aktywność nie odstrasza turystów.

Zdjęcie na licencji CC BY-SA 2.0. Ferdinando Marfella, Flickr.com, CC BY-SA 2.0

Czytaj też: Krystalicznie czysta woda i rajskie widoki. Poznajcie najczystsze plaże Włoch w 2023 roku

Dodaj firmę
Logo firmy Polska Organizacja Turystyczna
Warszawa, Chałubińskiego 8
Autopromocja

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

Materiały promocyjne partnera

Materiał oryginalny: Superwulkan we Włoszech budzi się do życia. Kiedy może wybuchnąć? Włoski rząd szykuje plany ewakuacji całego regionu - Strona Podróży

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Wróć na bilgoraj.naszemiasto.pl Nasze Miasto